Header Instameet Waterliniepad / Copyright © JTravel.nl

 

 

Gorinchem

 

De naam Gorinchem/Gorkum is ontleend aan woonplaats van de heer van Goor. In 1018 kwam de heer van Goor naar dit gebied. Hij had een adellijke titel en kwam zeer waarschijnlijk uit het Overijsselse Goor. Hem (de laatste drie letters) komen van het woord heim, woonplaats. Zodoende de woonplaats van de heer van Goor = Gorinchem.

Gorinchem maakt samen met Woudrichem, Slot Loevestein en Fort Vuren deel uit van de Vestingdriehoek. Vestingstad Gorinchem was onderdeel van zowel de Oude als de Nieuwe Hollandse Waterlinie. Woudrichem en Gorinchem zorgden voor de afsluiting van de rivier de Waal voor de vijand.

Een deel van de in Gorinchem gelegen kazernes, artillerieloodsen en andere gebouwen met een militaire bestemming is bewaard gebleven. Met de vele monumentale panden, de 16e eeuwse stadswallen en een stadspoort ziet u de historie overal in de binnenstad.

Een kanon voor korenmolen De Hoop in Gorinchem tijdens deel 3 van de Instameet Waterliniepad

Ligging
Vestingstad Gorinchem ligt in de provincie Zuid-Holland aan de rivieren de Linge en Boven-Merwede.

Geschiedenis
In de 11e eeuw ontstond Gorinchem. Het was toen een kleine nederzetting van boeren en vissers bij de monding van de Linge in de Merwede.
In 1270 kocht Jan II van Arkel de havenstad. De eerste gebouwen werden gebouwd, zoals de Kanselarijkapel, het Gasthuis en de Heilige-Geestkapel.
De in de 13e eeuw gebouwde stadswallen werden versterkt. Er ontstond een stadsmal met 23 torens en 7 poorten. In 1382 verleende Otto van Arkel de stad stadsrechten. In 1388 ging bijna de hele stad in vlammen op.
Gorinchem werd in 1417 onderdeel van Holland en bloeide vervolgens op tot de achtste stad van Holland. Handel en ambacht werden belangrijk.
In 1572 werd Gorinchem ingenomen door de watergeuzen en Willem van Oranje. Dit was aan het begin van de Tachtigjarige Oorlog met de Spanjaarden.
Aan het eind van de 16e eeuw waren de stadsmuren verzwakt en werden ze vervangen door een nieuwe vestingwal van 11 bastions. De stad werd 2x zo groot. De vestingwal had vier poorten. Van deze poorten is alleen de Dalempoort nog over.
In 1673 werd Gorinchem onderdeel van de oude Hollandse Waterlinie.
De Fransen beschadigden de stad in de 18e eeuw. De Franse troepen verschansten zich in de stad en gaven zich na 3 maanden belegering pas over. Dit wordt het Beleg van Gorinchem in het jaar 1813-1814 genoemd.
In 1815 werd Gorinchem onderdeel van de Nieuwe Hollandse Waterlinie. Dit was een belangrijke verdedigingslinie in die tijd.
De komst van de stoommachine was een belangrijke verandering voor de stad. Er werden fabrieken gebouwd. Veerdiensten met stoomschepen onderhielden de verbindingen met Rotterdam en Dordrecht. Het gegraven Merwedekanaal werd een verbinding met Amsterdam. In 1883 werd de spoorlijn naar Gorinchem aangelegd.
Na de Tweede Wereldoorlog breidde de stad zich uit. Nu heeft Gorinchem ongeveer 35.000 inwoners.

Vanaf de brug over de Lingehaven in Gorinchem tijdens deel 3 van de Instameet Waterliniepad

Bezienswaardigheden
Vestingstad Gorinchem is het bezoeken meer dan waard. Gorinchem is voor een deel een beschermd stadsgezicht. Via het VVV kantoor zijn wandelingen langs de vele bezienswaardigheden en monumenten verkrijgbaar. Ik heb een aantal belangrijke bezienswaardigheden voor u op een rijtje gezet:
• Grote Kerk: De Grote Kerk is de kerk achter de Grote toren. Deze kerk werd pas in 1851 tegen de toren aangebouwd. Daarvoor stond hier de Sint Maartenskerk uit 1263. Deze werd tijdens het beleg van Gorinchem (tussen 1813 en 1814) zwaar beschadigd en later afgebroken.
• Grote Toren: De Grote Toren is het meest opvallende gebouw in het centrum van Gorinchem. U kunt de toren van mei t/m september op zaterdag van 13.00-15.00 uur beklimmen. De kosten zijn € 2,50 per volwassene of € 1,50 per kind.
• Gorcums Museum: Het Gorcums Museum bevindt zich in het oude Stadhuis uit 1860 aan de Grote Markt. Hier wordt de geschiedenis van de stad verteld en ziet u schilderijen uit Gorkum uit de Gouden Eeuw en ook hedendaagse kunst. Daarnaast is er een tijdelijke tentoonstelling met wisselende onderwerpen.
• Hendrick Hamel Museum: Dit museum vertelt het leven van Hendrick Hamel, een lokale inwoner uit de 17e eeuw. Hij scheepte in 1653 in Batavia in op een kustvaart van de VOC. Het schip is in een storm vergaan voor de kust van Korea. De 36 bemanningsleden die deze ramp overleven worden gevangen gezet en na 13 jaar en 4 maanden weten Hendrick Hamel en 7 anderen te ontsnappen naar Japan. Hij schrijft het boek 'Journael', een succes dat vele keren is herdrukt.
• Grote Markt: De Grote Markt bestaat als sinds de Middeleeuwen en is het centrum van het vestingstadje. Hier vindt u veel monumenten en een groot horecaplein met veel terrassen. Op de Grote Markt staat in het midden van het plein de Wilhelminafontein.
• Lingehaven: Als u met uw boot Gorinchem bezoekt kunt u midden in het centrum in de Lingehaven afmeren. De haven heeft goede voorzieningen en is op loopafstand gelegen van het centrum van Gorinchem. U kunt hier zelf uw ligplaats uitkiezen en afmeren. Er zijn 85 ligplaatsen. Uw havengeld betaalt u bij het kantoor. Tussen de Lingesluis en de Peterbrug zijn nog eens 25 ligplaatsen.

Bij de Lingesluis in Gorinchem tijdens deel 3 van de Instameet Waterliniepad

• Haven van Gorinchem: Vanuit de haven van Gorinchem vertrekken de ponten en watertaxi’s over de Merwede naar de omliggende plaatsen. Hier leggen ook riviercruiseboten aan.
• Vestingwallen: De vestingwallen met bastions zijn nog bijna helemaal intact. U kunt over de vestingwallen lopen. Dit geeft mooie uitzichten over de rivieren.
• Kruitmagazijnen: De kruitmagazijnen liggen verspreid over de vesting. Ze zijn aan het eind van de 18e eeuw gebouwd. In 1882 kregen de magazijnen hun huidige vorm. De buskruitmagazijnen zijn gebouwd om het zeer explosieve buskruit in op te ruimen. De magazijnen zijn bestand tegen beschietingen met mortierbommen. Nu kunt u hier exposities over bijv. textiel, glaskunst en keramiek zien.
• Tolhuis: Het Tolhuis werd in 1598 op het zuidelijke bastion gebouwd om tol te heffen. Hier moest door de schepen die de stad passeerden tol worden betaald. U heeft vanuit het Tolhuis een mooi uitzicht over de rivier de Merwede. Het Tolhuis werd in 1869 een artilleriekazerne. Ook was het een school, militair hospitaal, leeszaal, arbeidsbureau, bibliotheek en kantoor. Het Tolhuis is een Rijksmonument met verschillende functies. De toren van het Tolhuis is een vakantiehuisje voor vier personen met een mooi uitzicht over de rivier.
• Molen de Hoop: Er staan twee molens in Gorinchem: Korenmolen de Hoop en de Nooit Volmaakt. Korenmolen de Hoop is in 1764 gebouwd van steen. Het is een stellingmolen die staat op de stadswal aan de Boven-Merwede. De molen is na de Tweede Wereldoorlog verschillende keren gerestaureerd. De maalstoelen en mengketel zijn wind gedreven. Tijdens openingstijden is de molen te bezichtigen. Korenmolen de Hoop staat op de Dalemwal, niet ver van de Dalempoort.

          Korenmolen De Hoop in Gorinchem tijdens deel 3 van de Instameet Waterliniepad     Het uitzicht vanaf de stelling van Korenmolen De Hoop in Gorinchem tijdens deel 3 van de Instameet Waterliniepad

• Molen Nooit Volmaakt: Deze molen draait nog elke woensdagmiddag en zaterdag. Molen Nooit Volmaakt bevindt zich op de Bagijnewal 38.
• Dalempoort: De Dalempoort is de enige stadspoort die nog over eind staat. In Gorinchem stonden vier stadspoorten. De andere drie poorten, Kanselpoort, Arkelpoort en Waterpoort, zijn afgebroken. De Dalempoort is in 1597 gebouwd. De poort heeft een uurwerk in de toren. Via een voetpad onder de poort kunt u naar de rivier de Merwede lopen. Hier heeft u een goed zicht op de stadswallen en Korenmolen de Hoop.

           De Dalempoort in Gorinchem tijdens deel 3 van de Instameet Waterliniepad     De Dalempoort in Gorinchem tijdens deel 3 van de Instameet Waterliniepad

• Hugo de Groot poortje: Het Hugo de Groot poortje is genoemd naar de rechtsgeleerde Hugo de Groot. Hij ontsnapte in een boekenkist in 1621 uit Slot Loevestein. Deze boekenkist werd naar het huis van koopman Adriaan Daetselaar op de Grote Markt gebracht. Hugo de Groot kwam verkleed als metselaar via dit poortje weer naar buiten. Hij vluchtte naar Antwerpen.

Bereikbaarheid
• Per auto:
De A15 en A27 kruisen elkaar bij Gorinchem. Als u van de A27 komt, maakt u gebruik van de Merwedebrug.

• Openbaar vervoer:
Gorinchem ligt aan de spoorlijn tussen Dordrecht en Geldermalsen. Deze spoorverbinding is niet meer van de NS maar wordt uitgevoerd door R-net.
Er rijden stadsbussen in Gorinchem. Vanuit de omliggende plaatsen is de stad goed bereikbaar.

• Boot:
De bootdiensten op de rivier de Merwede rondom Gorinchem wordt uitgevoerd door Riveer. U kunt de watertaxi nemen die buiten de normale dienstregeling en op afwijkende trajecten vaart. De watertaxi vaart voor vaste tarieven van en naar Gorinchem, Woudrichem, Sleeuwijk, Vuren, Loevestein, Brakel, Herwijnen, Hardinxveld en Werkendam.
De pont is de verbinding tussen de Waal, Merwede en de afgedamde Maas. Er zijn dagkaarten te koop zodat u onbeperkt gebruik kunt maken van de pont.


Voor meer foto's van Gorinchem, zie Foto's Gorinchem.


 

Volg JTravel op Facebook, Instagram, Twitter, Pinterest en Bloglovin’.

 

 

Bewaar op Pinterest


Ik nam deel aan de Instameet Waterliniepad deel 3. Het begin- en eindpunt was vestingstad Gorinchem. In dit artikel vertel ik je over de bezienswaardigheden van het stadje. Lees je mee?  #gorinchem #instameet #vestingstad

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Deel dit artikel: