Zandvoort biedt elk seizoen iets unieks, van bruisende strandpaviljoens, watersporten, wilde natuur en een sfeervol centrum. Zandvoort is een zeer populaire badplaats en tevens is Zandvoort een gezellig dorp. Het dorp leeft van de toerisme door de kust. Zandvoort aan Zee wordt ook wel ‘Amsterdam Beach’ genoemd. Zandvoort aan Zee heeft een knus en gezellig centrum, vol met winkeltjes. Maak een wandeling door het dorp en ontdek de oude huisjes, de kerk en het plein. Omdat een deel autovrij is, voelt het meteen idyllisch aan. Zandvoort heeft verschillende ‘gezichten’. Van het knusse en authentieke dorp, het circuit waar tot 2026 in augustus/september Formule 1 races zijn, het strand tot de natuur rond Zandvoort.
Inhoudsopgave
Ligging
Zandvoort ligt aan de Noordzeekust in de provincie Noord-Holland.
Geschiedenis van Zandvoort
Zandvoort was al in 1100 bekend en heette toen Sandevoerde: een samenstelling van zand en voorde. De naam Zandvoort heeft dezelfde etymologische oorsprong als het Noorse Sandefjord.
Tot 1722 was het gebied in handen van de heren van Brederode. Zandvoort leefde eeuwenlang van de visvangst. In de 19e eeuw ontstonden er andere bronnen van bestaan. In het Verenigd Koninkrijk kwam het zeebaden op. De Zandvoortse arts dr. Mezger introduceerde dit gebruik in Zandvoort. In 1828 werd het Groot Badhuis in gebruik genomen. Er kwamen allerlei beroemdheden, zoals Elisabeth van Oostenrijk-Hongarije, keizerin van Oostenrijk en koningin van Hongarije (beter bekend als Sissi).
In 1881 werd het eerste station Zandvoort geopend. Het station was het eindpunt van de spoorlijn uit Haarlem. Het station lag bij de opening verder naar het noorden. In 1908 werd het nieuwe, huidige, kopstation geopend. Dit station ligt dichter bij het dorp.
Zandvoort had voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog landelijke bekendheid gekregen als een van de Nederlandse gemeenten met een relatief sterke aanhang van de Nationaal-Socialistische Beweging (NSB). Ongeveer 25% van de kiezers in Zandvoort stemde tijdens een verkiezing op de partij van Anton Mussert, het hoogste percentage in Nederland.
Tijdens de oorlog werd Zandvoort zwaar getroffen. Op 12 en 13 maart de gehele Joodse gemeenschap gedeporteerd. 600 personen, waaronder 153 gezinnen en meer dan 200 kinderen werden weggevoerd en slechts 21 van hen overleefden de oorlog.
Op 23 mei 1942 was de toegang tot het strand verboden verklaard.
Vanaf november 1942 werd de Atlantikwall, een ongeveer 5.000 kilometer lange verdedigingslinie langs de West-Europese kust aangelegd. Zandvoort werd gedeeltelijk ontruimd. Het aantal inwoners daalde in korte tijd van 9.808 naar 1.789. In totaal werden 648 gebouwen gesloopt, waaronder 75 villa’s, zestien pensions en twintig hotels. Ook de badhuizen en de boulevard werden afgebroken. Ongeveer negenhonderd woningen werden ontruimd en ontdaan van sanitair en voorzieningen zoals gas-, water- en elektriciteitsleidingen. Het strand werd tot Sperrgebiet verklaard en ontoegankelijk gemaakt met mijnenvelden, prikkeldraadversperringen en andere obstakels. De watertoren, die dateerde uit 1912 werd op 17 september 1943 opgeblazen. Het puin was na drie maanden volledig geruimd. Met de verwoesting verdween ook het mondaine karakter dat Zandvoort aan het eind van de 19e eeuw had opgebouwd als badplaats. Deze status was overigens al voor de oorlog in verval geraakt, mede door financiële problemen die voortkwamen uit concurrentie met andere badplaatsen zoals Scheveningen.
Na de oorlog werd in 1948 het circuit van Zandvoort aangelegd. Er werd gebruik gemaakt van puin van de in de oorlog gesloopte huizen.
Stadswapen
Het schild van het wapen van Zandvoort is blauw met daarop drie gouden haringen, de zogenaamde rijkskleuren. De haringen zijn niet naast of onder elkaar, maar door elkaar geplaatst. De haringen zijn in een stervorm geplaatst: een paalsgewijs met de kop naar boven en de andere twee met de kop naar beneden.
Toerisme
Zandvoort trekt jaarlijks veel bezoekers. Van toeristen die gebruikmaken van de verschillende overnachtingsmogelijkheden tot dagjesmensen die genieten van de prachtige natuur en de vele recreatieve mogelijkheden die Zandvoort biedt, er is voor ieder wat wils.
Langs de hele kust bij Zandvoort ligt een zandstrand. Dit strand strekt zich uit van IJmuiden tot Katwijk aan Zee.
Langs de boulevards van Zandvoort zijn op het strand strandpaviljoens waar u kunt eten en drinken. De strandpaviljoens mogen vanaf 1 februari open voor het publiek. Voor 1 november moeten de opbouwpaviljoens weer verwijderd zijn. Bij paal 68 begint het naaktstrand. Dit naaktstrand loopt tot tot paal 70.
Tussen strandpaal 70 en 73 is een drie kilometer lang strandreservaat, Noordvoort, geopend. Dit reservaart ligt ter hoogte van het Natura 2000 gebied Amsterdamse Waterleidingduinen. Bezoekers worden hier met een wandelpad over de zeereep geleid.
Bezienswaardigheden in Zandvoort
het dorp slechts 11 rijksmonumenten heeft, zijn er nog wel een aantal bezienswaardigheden te bekijken. Zoals bijvoorbeeld het Raadhuis, de watertoren van Zandvoort en het borstbeeld van Elisabeth in Beieren (Elisabeth van Oostenrijk-Hongarije) te bewonderen.
Musea in Zandvoort
Zandvoort kent twee musea: het Zandvoorts Museum en het Juttersmu-ZEE-um
- Zandvoorts Museum
Het Zandvoorts Museum was tot september 2025 gevestigd in het oude centrum van Zandvoort, achter het gemeentehuis. In september is het museum verhuisd naar het voormalige pand van het HDMZ museum aan de Louis Davidsstraat in het centrum. De collectie van het Zandvoorts Museum bestaat uit schilderijen, meubels, sculpturen, oude gereedschappen, glaswerk, aardewerk, klederdrachten en oude strandkleding. Het museum vertelt over de ontwikkeling van Zandvoort van een arm vissersdorp tot een chique badplaats. De collectie schilderijen bestaat uit schilderijen van 19e eeuwse schilders. Het Zandvoorts Museum is gevestigd aan Louis Davidsstraat 19. Voor meer informatie over en foto’s van het Zandvoorts Museum, zie de artikelen Zandvoorts Museum in Zandvoort en Foto’s van het Zandvoorts Museum in Zandvoort.
- Juttersmu-ZEE-um
In het Juttersmu-ZEE-um ziet u boeien, stukken scheepstouw, plastic werkhandschoenen, onderdelen van vliegtuigwrakken en een stuk bot van een zwaardvis. Het Juttersmu-ZEE-um in Zandvoort staat boordevol spullen die in de loop der jaren op het Noordzeestrand aanspoelden. Een leuk gratis museum. De voorwerpen in het museum zijn gevonden door strandjutters. De collectie bestaat uit soms rare voorwerpen, zoals parfum, aanstekers, grote en kleine botten van dieren, een mammoettand, hele en halve poppen, oud oorlogsmateriaal, schoenen, speelgoed, brillen, flessenpost, resten van schepen of vliegtuigen, een stukje metaal van een NASA-raket, allemaal aangespoeld op het Noordzeestrand rond Zandvoort. De geschiedenis wordt verteld aan de hand van deze voorwerpen. In het museum maakt u kennis met de verhalen achter de vondsten. In het Juttersmu-ZEE-um zijn ook voorwerpen (voornamelijk gebruiksvoorwerpen en uitrustingsstukken) uit Duitse bunkers uit de omgeving te zien, zoals een Amerikaanse helm met zichtbare oorlogsschade en een aantal medailles uit de Tweede Wereldoorlog. Het Juttersmu-ZEE-um is gevestigd aan Strandweg 2. Voor meer informatie over en foto’s van het Juttersmu-ZEE-um, zie de artikelen Juttersmu-ZEE-um in Zandvoort en Foto’s van het Juttersmu-ZEE-um in Zandvoort.
Monumenten, monumentale panden en herdenkingsmonumenten in Zandvoort
Zandvoort was vroeger een belangrijk vissersdorp. Nu zijn de sporen uit de visserstijd nog goed zien. In het oude centrum ontdekt u de zogenoemde sloppies. Dit zijn de kleine straatjes achter de duinen waar u oude vissershuisjes kunt zien. De huisjes komen in alle formaten en kleuren en u kunt urenlang door de kleine straatjes dwalen. Af en toe komt u langs een zandkleurige villa die een schitterend uitzicht heeft op zee. In de Rozenobelstraat kunt u het kleinste vissershuisje bewonderen.
Door het hele dorp staan beelden en oorlogsmonumenten.
Er zijn 11 oorlogsmonumenten, zoals het Joods namenmonument aan de Doctor Johannus G. Mezgerstraat, het Verzetsmonument aan de Van Lennepweg en de Gedenksteen bij het Gasthuishofje aan het Gasthuisplein.
Zandvoort kent 11 rijksmonumenten, zoals de Nederlands Hervormde dorpskerk aan de Poststraat, het Stadhuis aan het Raadhuisplein en het Station van Zandvoort.
Naast deze oorlogs- en rijksmonumenten zijn er ook nog 126 gemeentelijke monumenten, waaronder veel oude woningen en winkels.
Overige bezienswaardigheden in Zandvoort
Circuit van Zandvoort
Sinds 1948 scheuren de auto’s en motoren al met grote snelheden door de 15 bochten van het circuit van Zandvoort. Hier vindt elk jaar de Dutch Grand Prix plaats. In 2026 voorlopig voor het laatst. Naast het kijken naar de races zijn er ook andere dingen te doen en te beleven, zoals Racesquare, een simulator instappen waarin het lijkt of u zelf over het circuit rijdt. In de Circuit Shop zijn Formule-1-fanspullen, zoals truien en helmen te koop. Racecafé Mickey’s Bar is direct aan de pitstraat gevestigd.
Wandelen in en rond Zandvoort
In het dorp is het mogelijk om de 2 kilometer lange Sloppieswandeling in het centrum van Zandvoort te maken. In het centrum zijn sporen uit de visserstijd te zien. U kunt slenteren door de kleine straatjes achter het strand, ‘sloppies’. Naast oude vissershuisjes komt u langs witte en zandkleurige villa’s met erkers, kantelen, veranda’s en namen als Land’s End, Hendrika en Zeezicht.
Vlakbij Zandvoort liggen twee natuurgebieden: de Amsterdamse Waterleidingduinen en Nationaal Park Zuid-Kennemerland.
- De Amsterdamse Waterleidingduinen liggen ten zuiden van Zandvoort. De Amsterdamse Waterleidingduinen zorgen voor vers drinkwater van Amsterdam en het zuiveren gebeurd al meer dan 160 jaar. Bij het bezoekerscentrum (bij ingang Oase) kunt u veel leren over de kanalen en geulen in dit gebied en hoe de zuivering werkt. Er leven hier een aantal mooie dieren die u met een beetje geluk kunt tegenkomen. Ga op zoek naar vossen, damherten, ijsvogels, libellen en boommarters. Onderweg komt u langs duingraslanden, vochtige valleien en bloemrijke graslanden.
- Het Nationaal Park Zuid-Kennemerland strekt zich uit van Zandvoort tot IJmuiden. Het duinlandschap varieert van landgoederen aan de buitenrand tot ruige duinen tot aan het Noordzeestrand. Het Nationaal Park is het leefgebied voor bijzondere dieren en planten, zoals wisenten en Schotse hooglanders. In het nationaal park leven vogels, boommarters, vossen en vlinders.
Ik maakte een wandeling vanuit het nabijgelegen Haarlem via het Visscherspad door Nationaal Park Zuid-Kennemerland naar Zandvoort. De wandeling in de Kennemerduinen gaat o.a. over het strand van Zandvoort.
Huur een fiets in Zandvoort en rijd bijvoorbeeld naar het naastgelegen Bloemendaal of richting Noordwijk. Fiets langs de kust en door de duinen. Via de fietsknooppunten kunt u zelf een fietsroute samenstellen.
Winkelen in Zandvoort
Zandvoort heeft qua winkels voor elk wat wils. In de vele winkelstraatjes zijn diverse winkeltjes gevestigd, variërend van souvenirwinkels, modewinkels, schoenenwinkels, ambachtelijke speciaalzaken en kinderboetieks. Er zijn geen grote winkelketens in Zandvoort gevestigd. Bij de viskramen langs de boulevard en in het centrum kun je verse vis kopen die in de Noordzee is gevangen.
In Zandvoort wordt er een wekelijkse markt gehouden. De markt vindt iedere woensdag plaats tussen 9.00 en 16.00 uur. De markt is te vinden bij het Raadhuisplein en de Grote Krocht. Ook zijn er seizoensgebonden markten.
Praktische informatie
Bereikbaarheid
Zandvoort is goed te bereiken. Met de auto kun je via twee toegangswegen het dorp binnenrijden, er is een direct busverbinding met Haarlem en Amsterdam en er is een directe treinverbinding met Amsterdam/Haarlem. Zandvoort is ook per fiets goed bereikbaar.
Auto
Zandvoort heeft twee toegangswegen. Via de N201 rijdt u via Haarlem Zuid, Heemstede en Aerdenhout naar Zandvoort of via de Zeeweg via Haarlem, Overveen en Bloemendaal door de duinen en langs de zee naar Zandvoort. In Zandvoort zijn verschillende plekken waar u kunt parkeren. Overal in Zandvoort geldt betaald parkeren. Op parkeerterrein De Zuid en de LDC parkeergarage ontvangt u bij het inrijden een kaartje met QR-code. Wanneer u deze bij vertrek scant, kunt u direct betalen zonder dat u langs een betaalautomaat gaat. U kunt ook aan de boulevard parkeren. De parkeerterreinen zijn 24 uur per dag 7 dagen per week toegankelijk. U betaalt uw parkeerkosten met pin, creditcard of via een mobiel parkeren app. Er geldt hier tussen 10.00-22.00 uur, ook op feestdagen, betaald parkeren. In de winter geldt betaald parkeren van 10.00–20.00 uur. In het centrum mag u maximaal 2 uur parkeren.
Trein
Twee keer per uur rijdt er een trein vanaf Amsterdam Centraal via Amsterdam Sloterdijk en Haarlem naar NS station Zandvoort aan Zee. In de zomer rijdt de trein 4x per uur.
Bus
Er rijden twee buslijnen naar Zandvoort. Vanaf station Haarlem Centraal rijdt buslijn 81 in ongeveer 30 minuten naar Zandvoort. Met buslijn 80 rijdt u vanuit Amsterdam, halte Marnixstraat (via Haarlem en Heemstede- Aerdenhout) en in uur naar Zandvoort.
Fietsen
Vanuit de richting Haarlem en Bloemendaal heeft u meerdere mogelijkheden om Zandvoort te bereiken, zoals door het Nationaal Park Zuid-Kennemerland, langs de Zeeweg of over het Visserschpad. Vanuit Haarlem fietst u door Heemstede en Aerdenhout langs de Amsterdamse Waterleidingduinen Zandvoort. Rondom Zandvoort liggen brede fietspaden in een uitgebreid knooppuntennetwerk.
Overnachten in Zandvoort
Er zijn veel overnachtingsmogelijkheden in Zandvoort. U vergelijkt hotels en de prijzen via Booking.com.
Wilt u niet in een hotel verblijven dan zijn een huisje via Natuurhuisje. Er zijn in Zandvoort en omgeving nog meer mogelijkheden, zoals een huisje op het park Roompot Zandvoort of op Centerparcs Zandvoort.
Bekijk ook: Foto’s van Zandvoort
Tips voor uw reis naar Zandvoort
Bewaar op Pinterest
